Bij Blind Willie McTell klinkt de blues intiem

blind-willie-mctellhoes

Voordat Bob Dylan een liedje schreef over Blind Willie McTell was de blinde blueszanger hooguit bekend bij fijnproevers. Mooie bijvangst dat uitgerekend dit nummer tot de mooiste songs van Dylan behoort. “No one can sing the blues like Blind Willie McTell” zong de Nobelprijswinaar. Nadien coverde hij nog enkele nummers van de in 1959 overleden bluesvertolker.

Ook Jack White is fan. Via zijn eigen label bracht hij twee albums uit met opnamen uit de jaren twintig en dertig. En inderdaad beschikt McTell over een zangstem die opvalt; een zachtaardige tenor, die gek genoeg soms lijkt op de stem van White.

Zich bedienend van diverse bijnamen reisde McTell ondanks zijn visuele handicap langs alle uithoeken van Amerika. Concerten gaf hij in achterafzaaltjes, op festivals, treinstellen of tijdens barbecuefeesten. Bijzonder is dat hij, vrij ongebruikelijk in de blues, op twaalfsnarige gitaar slidetechniek afwisselt met een ‘fingerpickin’ stijl. Alsof je twee gitaristen tegelijk hoort. Muziek en zangintonatie geven McTells liedjes aldoende een intimiteit die je niet altijd associeert met dit genre. In zijn teksten gaat het vooral over wat hij onderweg meemaakte of onderwerpen van meer religieuze aard.

Atlanta Twelve String werd oorspronkelijk opgenomen in 1949. Deze nieuwe vinylversie is zodanig geremastered (opgepoetst) dat de klank, weergegeven in mono, nu eens niet zo stoffig klinkt als de geluidsdragers van weleer, de 78-toerenplaten van bakeliet. Deze reissue is kortom een ideale kennismaking met het werk van een unieke figuur in de geschiedenis van de Amerikaanse blues.

Blind Willie McTell – Atlanta Twelve String (Atlantic/Music On Vinyl)

(eerder gepubliceerd op The Post Online)

Lost Highway: ultieme soundtrack bij schizofrene David Lynchfilm

lh

Kun je onder allerlei omstandigheden dezelfde persoon zijn? David Bowie voert het raadselachtige van Lost Highway op met wat in feite de openingszin van de film is. “Funny how secrets travel”, zingt hij in I’m Deranged. Opmaat van een rolprent die weliswaar refereert aan gekende genres als film noir en thriller maar, als vanouds bij David Lynch, meer lijkt op een droom die je nauwelijks kunt navertellen.

Een klassieke scène is het moment waarop tijdens een feestje een witgeschminkte ‘mystery man’ de hoofdrolspeler aanspreekt. Deze voorloper van de horrorclown beweert doodleuk dat hij zich op het moment van het gesprek bij hem thuis bevindt. “I’m there right now. Call me. Dial your number.” Vervolgens gaan de luiken van een surreële koortsdroom wagenwijd open. Halverwege wordt simpelweg geruild van hoofdpersonage. Allemaal net zo prikkelend als de muziek in de film. “Half the film is picture, the other half is sound. They’ve got to work together”, zei Lynch erover.

Het soundtrackalbum verscheen in 1996, enkele maanden voordat Lost Highway in ons land werd vertoond. De bijdragen van o.a. Marilyn Manson, Rammstein en Nine Inch Nails, afgewisseld met instrumentale sfeermuziek, voerde de spanning en verwachting alleen maar op. Wie de dubbel lp twintig jaar later opnieuw beluistert via deze heruitgave, zal het opvallen dat de variatie aan rocksongs en sfeer & suspense door componist Angelo Badalamenti, nog altijd uitstekend ‘werkt’. Om tussendoor op adem te komen is er exotische jazz van Barry Adamson. Eigenlijk nodigen zowel de film als het album Lost Highway uit tot een totaal andere kijk- en luisterervaring. De plaat biedt wat dat betreft meer houvast dan de film; het auditieve laat zich minder van de wijs brengen dan het visuele.

Destijds verscheen een vinylversie in beperkte oplage. Gezien de populariteit van de artiesten werden sindsdien nogal wat imitaties in omloop gebracht. Het Nederlandse Music On Vinyl heeft nu exclusief de rechten verworven voor deze officiële vinylrelease, waar men een voortreffelijke heruitgave van heeft gemaakt. Tweeduizend exemplaren zijn bovendien genummerd en op geel vinyl met zwarte vlekjes erin geperst. Op de fraai vormgegeven klaphoes met bijlage, staat de album titel ferm in reliëf gebeiteld. In meerdere opzichten een prachtige uitgave.

Lost Highway Original Motion Picture Soundtrack (Universal/Music On Vinyl)

(eerder gepubliceerd op The Post Online)

Lumière Cinema aan het Bassin: de nieuwe filmbeleving van Maastricht

20160923_122611

“Mannen vragen zich af waarom die rode stoelen er zijn, vrouwen gaan er gewoon in zitten”. Als romantische blikvangers keren ze terug in elke zaal, gezellig naast elkaar, twee felrood gekleurde zitplaatsen. Grapje van David Deprez, artistiek directeur van Lumière Cinema. Het filmhuis van Maastricht gaat verhuizen. Van de knusse locatie aan de Bogaardenstraat naar de voormalige elektriciteitscentrale van Sphinx, fabrikant van aardewerk en sanitair.

Het pand uit 1910, inmiddels rijksmonument, is flink gerestaureerd. Volgens Deprez hebben de ingehuurde architecten de oorspronkelijke staat zoveel mogelijk willen behouden. De overblijfselen van weleer zijn met name zichtbaar in het restaurantgedeelte met zijn kekke stoeltjes, kroonluchters en hoge dakplafond. Buizen en pijpleidingen met draaiwielen lopen tegen een van de muren fier omhoog. Een roestlaag geeft ze een tintje industriële vergankelijkheid, net als de inwendige staalconstructie die werd weggehaald, elders aanelkaar gelast en weer teruggeplaatst. Op een andere muur zijn rijen borden en schoteltjes geplakt.

Ondanks een jarenlange rake programmering met actuele arthousecinema, was verhuizen volgens Deprez hard nodig. De oude plek werd te krap voor activiteiten met veel publiek. De uit Vlaanderen afkomstige directeur introduceert tijdens een rondgang het nieuwe gebouw met begrippen als “beleving” en een “totale upgrading van filmfaciliteiten”.

20160923_124206

Zes zalen huisvest het nieuwe Lumière Cinema. Een aantal is aan de buitenkant betimmerd met langwerpige houten latjes. Volgens Deprez heeft elke zaal een eigen kleur en karakter. Degelijk is een ander begrip om het afgemeten interieur vooralsnog te duiden. Maar uit de wanden steken veelbelovend kluwen kabeltjes voor de nog ontbrekende spotjes. Een schril contrast is de toiletruimte waar het state-of-the-art design vanaf spat. Dankzij de tl-buisjes aan weerszijden van de spiegels, waan je je even in een artiestenkleedkamer. Handig voor als de nood hoog is: bij het openen van de wc-deur springt meteen een lampje aan.

Wat doelbewust lijkt achtergelaten tijdens de verhuizing is het ouderwetse filmhuisgevoel. Volgens Deprez moet het nieuwe Lumière gewoon “de broek ophouden” en “investeren in wat er onder het doek gebeurt”. Men zal nauw gaan samenwerken met de plaatselijke kunstacademie of modefestival FashionClash. Een piepkleine studio is ingericht voor verhuur, workshops of performances.

De premièrezaal is met 160 stoelen bedoeld voor de blockbusters onder de arthousefilms. In een andere ruimte zijn aan de stoelleuning houdertjes voor consumpties bevestigd. Bier en koffie mogen voortaan worden meegenomen naar de film. Ander nieuwtje: Lumière is dagelijks vanaf 11 uur geopend, gevolgd door een middagvoorstelling. De voorpret begint dus bij binnenkomst, onder meer in het restaurant dat uitkijk biedt op het Bassin, de oude binnenhaven met zijn werfkelders. Het echte filmwerk gaat zich uiteraard af spelen in een van de zalen. Plastic plaatjes achterop de rugleuning van menige stoel bevatten een citaat uit een filmscène. Gauw lezen vlak voordat de lichten doven. Zoals deze uit de klassieker All About Eve: “Fasten your seat belts, it’s going to be a bumpy night”.

(eerder gepubliceerd op ZwartGoud)

Recensie: Jett Rebel viert rock ’n roll ambacht met Don’t Die On Me Now

jett-rebel-hoes

Jett Rebel mag ons via een bijsluiter graag vertellen over opname en totstandkoming van zijn albums. Het grootste poptalent van Nederland is het gebrek aan durf bij veel hedendaagse popmuziek blijkbaar niet ontgaan. Zelf geeft hij de voorkeur aan opnameapparatuur uit de jaren zeventig, het tijdperk van kabeltjes en brommende buizenversterkers. En wie jaren zeventig zegt, zegt alles kan, niks moet, en we proberen het gewoon eens.

Het eerder dit jaar verschenen Truck en nu dus Don’t Die On me Now getuigen van Jett Rebels geloofsbelijdenis in geluid dat niet door computers wordt platgepolijst. Hij heeft er zelfs een liedje over geschreven: Nothing Turns Me On Like A Rock ’n Roll Song. Vierde de collage hoogtij op het met cassettebandjes opgenomen Truck, de basis voor de opvolger werd gelegd tijdens een huiskamertournee door New York: met bassist Xander Vrienten en drummer Kees Schaper uit zijn vaste begeleidingsband. De laatste speelt bij voorkeur op een slagwerksetje à la Ringo Starr van The Beatles.

Don’t Die On Me Now blijkt net zo excentriek en ambachtelijk als zijn voorganger. Het album bevat flamboyante pop en rock, een hoofdrol voor de elektrische gitaar, ultrakorte sfeermomentjes of audiograpjes. Neem het midden in een nummer weglopen van en terugkeren naar de zangmicrofoon (Take It As A Present). Toch is Jett Rebel op deze dubbel lp veel meer dan stoeien met opnametechniek. Geëngageerd in de anti-Donald Trumpsong Blonde Like You, zelfkennis in Devious Child. De trapsgewijs naar boven wijzende gitaarsolo in Green is simpelweg indrukwekkend.

Door de eigenzinnige aanpak en hoeveelheid indrukken, krijg je soms het gevoel of hij de controle verliest over zijn artistieke dwangdrang, maar dat is slechts schijn. Don’t Die On Me Now is vintage Jett Rebel. Gewoon, omdat hij op deze wijze zijn muziek ver boven de op de loer liggende rockclichés uit tilt. Die oerkreetjes, de lo-fi pauzemomentjes, de tomeloze onbevangenheid; de luisteraar het gevoel geven dat muziek maken niet zo moeilijk is, maar intussen…

Opvallend is de vormgeving van de hoogglans klaphoes. Binnenin zien we een fotocollage met vrouwelijke lichaamsdelen. De kleurrijke letters doen denken aan de typografie in brieven waarin ontvoerders losgeld eisen. Meer symboliek op de voorzijde. Jett Rebel met bloederige wonden aan handen en voeten, als een Jezusfiguur die van het kruis is gedaald om rock ’n roll, liefde en vrede te prediken. Op de achterzijde zien we hem in wit gewaad ten hemel opstijgen. Missie geslaagd. Bijgeleverd is een bijlage met alle teksten en een pamflet tegen digitale popmuziek. Onnodig, want met deze uitgave per vinyl levert Jett Rebel dé blauwdruk voor zijn eigen, fraaie gesamtkunstwerk.

Jett Rebel – Don’t Die On Me Now (Baby Tiger Records/Sony/Music On Vinyl)

(eerder gepubliceerd via The Post Online)

Recensie Pink Floyd vinyl reissues Ummagumma en More met eigen karakter

more_630 ummagumma_630

Het najaar 1969 als dubbel-lp verschenen Ummagumma moeten we zien als een schone lei. Als opstapje om na het vertrek van Syd Barrett en diens lieflijke liedjes, via de experimenteerdrang van Rogers Waters te belanden bij de legendarische jarenzeventig albums. Op dit buitenbeentje in de Pink Floyd discografie mogen de vier overgebleven bandleden eerst nog afzonderlijk stoeien met geluidskunst en songvormen. In David Gilmours compositie The Narrow Way schemert reeds de latere Pink Floydsound, net als in de pastorale folksongs van Waters, compleet met geluidseffecten van tsjilpende vogels, bromvlieg en een vliegenmepper.

De andere plaat bevat een weergave van de optredens in die tijd. Ook op het podium nam de band ruim afstand van de studioversies. Aan de hand van psychedelische improvisaties klonken deze een stuk ruiger en uitbundiger. De uitvoering van Careful With That Axe Eugene werd vooral bekend vanwege de oerschreeuw tijdens de intro. Overigens speelde de band een van de vroegste versies van dit werk, onder de titel Keep Smiling People, tijdens een optreden in ons eigen Paradiso, mei 1968.

Maar wat blijft er na bijna vijftig jaar over van dit curieuze album? Nou, beslist veel moois. Ummagumma is een auditieve ontdekkingsreis, een beetje excentriek, maar met de terugwerkende kracht van deze reissue klinkt de plaat nog altijd uiterst geïnspireerd.

Dat geldt ook voor de soundtrack van de intussen weliswaar gedateerde drugsfilm More. De plaat, die enkele maanden voor Ummagumma verscheen, bevat instrumentale sfeermomenten en folkachtige songs. Én de cultklassiekers Cirrus Minor en The Nile Song. Ofwel: na een dromerig genieten van natuurschoon volgt het brute ontwaken in de vorm van een stevige brok proto-metal. Een dergelijk contrast zou het herboren Pink Floyd gaan typeren onder de artistieke hoede van Roger Waters.

Ondanks dat met name Ummagumma nog vrij makkelijk is te vinden in bakken tweedehands, zijn deze twee reissues, zeker voor wie een zwak heeft voor vers vinyl, erg de moeite waard. Enkele opvallende verschillen met de oorspronkelijke uitgaven: in het oneindige spiegeleffect toont de originele hoes van Ummagumma, linksboven in de spiegel waar Richard Wright op een krukje zit, een exemplaar van A Saucerful Of Secrets. Op de nieuwe hoes is dit om onduidelijke reden weggelaten. Het beroemde gele label met Harvestlogo is vervangen door een detailvariant in donkerblauw. Pluspunt is dat op de heruitgaven een barcode ontbreekt, zoals het hoort natuurlijk. Jammer genoeg is de teruggevouwen flipbackrand aan de achterzijde van More niet overgenomen maar gefotoshopt.

Verder niets dan lof. De 180-grams persingen klinken ruisvrij en de weergave ‘remastered from analogue tapes’ zorgt voor een transparant en droog geluid. Effe wennen voor wie bekend is met de originele, analoge opnamen, waarvan de authentieke klank beter lijkt te passen bij de muziek van toen. Lijkt, want deze reissues bezitten een heel eigen karakteristiek: neutraal, zonder inkleuring of versiering. Je hebt geen moment het gevoel dat je naar een digitale restauratie luistert.

(eerder gepubliceerd via Vinyl50)

Inktzwarte groeven bij Teenage Slaves Of Satan

Hoes TSOS

Teenage Slaves Of Satan laat vaker en meer van zich horen. Een hernieuwde of voor sommigen eerste kennismaking is er op 2 september. Dan presenteert de deels Limburgse band een nieuw album dat onlangs van de persen rolde. Letterlijk. Een heuse vinyl-lp!

Ouder werk liet een band horen die associatief klonk, alsof rocksongs via een collage binnenstebuiten werden gekeerd. Muzikale raakvlakken met onder meer Kyuss en Black Sabbath kwamen steeds verder buiten gehoorsafstand te liggen. Zeker op de nieuwe plaat, die in twee dagen tijd werd opgenomen. Zoiets klinkt algauw als een statement. “Repeteren en opnemen is voor ons hetzelfde”, aldus Joan van Barneveld, zanger-gitarist én beeldend kunstenaar. Er is volgens hem nog een niet onbelangrijk verschil: “De muziek heeft iets duisters, maar ik leg er positieve teksten overheen. Dat gaat wringen.”

Wie de plaat beluistert hoort nog altijd geen hapklare brokken, maar wel muziek waar het schetsmatige uit is gehaald ten faveure van nummers met een begin en einde. Toch is het net alsof het album bij de luisteraar ter plekke in de huiskamer tot stand komt. Je hoort Van Barneveld af en toe commentaar leveren tussen de songs. Een eerbetoon bovendien aan de ouderwetse romantiek van het analoge tijdperk: wie het volume opkrikt hoort de versterkers brommen. Hier klinkt allesbehalve een aangeharkte, digitale uiting van populaire cultuur. In Absolutely Nothing klinkt de gitaar als klankbord voor onheilspellende ruis en vervormingen.

ITHLOYS (In The Heavy Light Of Your Sun) werd in een oplage van 300 exemplaren geperst. In tegenstelling tot de cd-hoesjes bevat de voorzijde van de lp geen artwork van Van Barneveld, maar een zwartwit fotoprint. Drummer Ed Romijn: “De foto doet me heel erg denken aan een ervaring die ik ooit had op het voodooeiland Siqior in de Filipijnen waar ik in het huis van zo’n witchdoctor woonde.”

 

Romijn, woonachtig in Rotterdam, kocht in 1977 op jonge leeftijd de lp Low van David Bowie. Puur en alleen om de hoes bekent hij. “Ik ging als kind iedere zaterdag met mijn vader en broer naar platenzaken, urenlang kijkend naar alle hoezen. En zoals je weet springt er om de zoveel platen waar je door heen ‘flipt’, een hoes uit die om wat voor reden dan ook je aandacht trekt. Zo kocht ik bijvoorbeeld Low van David Bowie toen hij uit kwam puur om de hoes. De androgyniteit sprak mij heel erg aan, ik zal elf geweest zijn.”

Joan van Barneveld atelier (2)

Ook bij Teenage Slaves Of Satan vormen ‘beleving’ lees: idee, teksten, muziek en hoes een onlosmakelijk geheel. Romijn: “De hoes is uiteraard een proces van een idee wat we hadden. Een bepaalde sfeer en richting. Deze veranderde een aantal keer en na een kleine fotoshoot met iemand die we kennen was daar ook de foto die nu gebruikt is. Een zekere heftigheid, intensiteit en duisterheid die het nieuwe album ook heeft. Het is een hoes geworden waar ik zelf op zou blijven hangen in een platenbak”.

ITHLOYS wordt 2 september gepresenteerd in de Nieuwe Nor in Heerlen. Met het entreekaartje kun je een exemplaar ophalen. Op de bühne wordt de band overigens muzikaal bijgestaan door bassist Sander Haagmans. De releaseavond is onderdeel van het kunstproject Parallel, waarin kunstenaars gedurende het komende seizoen, in samenwerking met kunststudenten en Kunstbende Limburg in de popzaal exposeren.

Een week later treedt Teenage Slaves Of Satan op in het Bonnefantenmuseum. Daar is het drietal te aanschouwen in een spiegelinstallatie ter aanvulling op Van Barnevelds lopende tentoonstelling Mirror/Stage. “Dat is meer een psychologisch experiment voor mij”, aldus de kunstenaar. In zijn atelier in Stadslab, een voormalig klooster in Sittard, staan tegen de muren ingepakte canvassen. In het midden een drumstel, gitaren en opnameapparatuur. Jarenlang maakte Van Barneveld doeken met een donkere laag acrylverf. Daaronder kwamen langzaam maar zeker afbeeldingen tevoorschijn van o.a. poppodia en landschappen. Uitingen van populaire cultuur gebed in de ouderwetse romantiek van de schilderkunst.

Teenage Slaves Of Satan – releaseparty lp (Nieuwe Nor, Heerlen, 2 september 2016)

Teenage Slaves Of Satan – Mirror/Stage (Bonnefantenmuseum, Maastricht, 9 september 2016)

(eerder gepubliceerd op ZwartGoud)

Recensie soundtrack Fargo Year 2 Jeff Russo

20160709_161717

House Of Cards, Breaking Bad, Game Of Thrones. Het is al meerdere malen gezegd en geschreven. Nogal wat tv-series hebben de artistieke lat zo hoog gelegd, dat ze in veel gevallen meer de moeite van het bekijken waard zijn dan menige speelfilm. Losjes gebaseerd op de gelijknamige rolprent, situeert ook de serie Fargo op een onderkoelde manier niet al te snuggere personages in gebeurtenissen die ze amper de baas blijven. Voor een beetje componist een mooie uitdaging om beelden en personages verspreid over meerdere seizoenen van muziek te voorzien.

Jeff Russo’s composities zijn te horen op de eerste drie kanten van deze 3lp set. De overige platen zijn gevuld met popsongs die, zo achter elkaar, voor minder luisterplezier zorgen dan dat je ze in fragmenten bij de beelden hoort langskomen. Er staan net iets te veel liedjes van nondescripte artiesten als Billy Thorpe, Lisa Hannigan, White Denim en The Dramatics. Weinig om het lijf heeft ook de livevariant Oh Well door Fleetwood Mac, of de folk van The Dubliners featuring Bon Iver.

Gelukkig is Russo zo’n Hollywoodtoondichter die in staat is in twee, drie minuten een rake sfeer neer te zetten; vaak subtiel, maar wel altijd stemmig en meeslepend. Ook zonder de beelden blijven zijn composities, uitgevoerd door orkest, overeind. Russo snapt dat je een soundtrack voor een serie net zo serieus moet nemen als voor een film.

Het label Music On Vinyl heeft er weer iets bijzonders van gemaakt. Stills uit de serie staan kraakhelder afgedrukt over de uitklapbare ‘trifold’ hoes en het grootformaat booklet. De drie lp’s zijn geperst op wit vinyl, verpakt in een plastic envelophoes. Bij de eerste duizend genummerde exemplaren krijg je zelfs een ijskrabbertje bijgeleverd!

(eerder gepubliceerd via Vinyl50)